
Transferyna to białko odpowiedzialne za transport żelaza w organizmie. Jej oznaczenie wykonywane jest w diagnostyce anemii oraz różnego rodzaju zaburzeń gospodarki żelazem. Badanie transferyny pozwala na ocenę niedoboru lub nadmiaru żelaza.
Przejdź do:
Transferyna – najważniejsze informacje
- Badanie wykonuje się z krwi żylnej rano, na czczo.
- Prawidłowe stężenie w surowicy dorosłych wynosi od 2,0 do 4,0 g/l (200–400 mg/dl), a wysycenie żelazem od 20% do 45%.
- Podwyższony poziom świadczy głównie o niedoborze żelaza, z kolei obniżony poziom o stanach zapalnych lub chorobach narządowych. Interpretacji wyników zawsze powinien dokonywać lekarz.
Czym jest transferyna i jaką funkcję pełni w organizmie?
Transferyna jest głównym białkiem w osoczu krwi, które odpowiada za transport jonów żelaza (Fe3+) w organizmie do tkanek (np. szpiku kostnego) oraz miejsc jego magazynowania (głównie wątroby). Występuje w trzech postaciach: wolnej (apotransferyna) oraz związanej z jednym lub dwoma jonami żelaza. Powstaje głównie w wątrobie, a w niewielkich ilościach także w ośrodkowym układzie nerwowym.
Kiedy należy wykonać badanie transferyny?
Badanie poziomu transferyny zalecane jest w diagnostyce i różnicowaniu przyczyn niedokrwistości (anemii) wynikającej z niedoboru żelaza. Diagnostykę tę wykonuje się również przy:
- podejrzeniu chorób wątroby,
- diagnostyce przewlekłych stanów zapalnych,
- schorzeniach jelit przebiegających z zaburzeniami wchłaniania,
- ocenie stanu odżywienia i skuteczności leczenia żywieniowego,
- diagnostyce niektórych chorób nowotworowych,
- ocenie funkcji nerek u pacjentów leczonych nefrologicznie,
- rozpoznawaniu stanów przeładowania żelazem,
- przewlekłym zmęczeniu,
- wypadaniu włosów,
- łamaniu paznokci.
Jak przebiega badanie i jak się do niego przygotować?
Badanie polega na pobraniu próbki krwi żylnej najczęściej z żyły łokciowej i oznaczeniu stężenia transferyny w surowicy.
- Krew należy pobrać w godzinach porannych (najlepiej między 7:00 a 10:00).
- Na badanie przyjdź na czczo – ostatni posiłek zjedz co najmniej 8 godzin przed planowanym pobraniem krwi.
- Przed badaniem zadbaj o odpowiednie nawodnienie. Przed wejściem do punktu pobrań wypij szklankę niegazowanej wody.
- Na 24–48 godzin przed pobraniem krwi odstaw suplementy zawierające żelazo (chyba że lekarz zaleci inaczej).
Jakie są normy transferyny?
Prawidłowe stężenie transferyny w surowicy u osób dorosłych mieści się w granicach od 2,0 do 4,0 g/l (200–400 mg/dl), natomiast prawidłowe wysycenie białka żelazem wynosi 20–45%.
Ponieważ zakresy referencyjne mogą się różnić w zależności od metody stosowanej przez dane laboratorium, wynik należy zawsze odnosić do norm podanych na wydruku laboratoryjnym.
Interpretację wyników zawsze powinien wykonywać lekarz. Ocenia on parametry laboratoryjne w kontekście m.in. stanu zdrowia pacjenta, zgłaszanych objawów oraz innych wyników badań. Może on również dobrać ewentualne leczenie lub skierować na dodatkową, uzupełniającą diagnostykę.
Podwyższony poziom transferyny – jakie są przyczyny?
Wysokie stężenie transferyny występuje przede wszystkim w niedokrwistości z niedoboru żelaza. Podwyższony poziom białka występuje również:
- u kobiet w ciąży (zwłaszcza w III trymestrze) oraz stosujących antykoncepcję hormonalną,
- przy zastępczej terapii estrogenowej.
Niski poziom transferyny – jakie są przyczyny?
Obniżone stężenie transferyny może być powiązane z:
- ostrym i przewlekłym stanem zapalnym,
- infekcjami,
- chorobami nowotworowymi,
- przewlekłą niewydolnością nerek i zespołem nerczycowym,
- schorzeniami wątroby (marskość, stłuszczenie, niewydolność),
- niedożywieniem.
Transferyna – ile kosztuje badanie?
Cena oznaczenia stężenia transferyny jest zależna od wybranej placówki medycznej oraz regionu. Dokładne informacje o kosztach znajdziesz w cenniku.
FAQ – najczęściej zadawane pytania o badanie transferyny
Czy na badanie transferyny trzeba być na czczo?
Tak, na pobranie krwi należy zgłosić się na czczo, zachowując 8–12 godzin przerwy od ostatniego posiłku.
Kto zleca badanie poziomu transferyny?
Badanie może zlecić m.in. lekarz hematolog lub internista w przypadku podejrzenia zaburzeń gospodarki żelazem lub anemii.
Na czym polega badanie wysycenia transferyny?
Badanie ocenia, w jakim procencie miejsca wiążące transferyny są zajęte przez jony żelaza. Prawidłowe wysycenie wynosi od 20% do 45%.
Czy badanie transferyny jest zalecane przy chorobach wątroby?
Tak, ponieważ transferyna jest syntetyzowana głównie w wątrobie. Uszkodzenie lub choroby tego narządu prowadzą do spadku jej wytwarzania.
Czy badanie transferyny można wykonać u kobiet w ciąży?
Tak, badanie jest bezpieczne i często wykonywane u kobiet w ciąży.
Czy na wynik transferyny coś może wpłynąć?
Tak. Na wynik mogą wpływać m.in. ciąża, antykoncepcja hormonalna, przyjmowanie suplementów żelaza oraz infekcja lub stan zapalny przebyty krótko przed badaniem. Przed diagnostyką warto poinformować lekarza o przyjmowanych lekach i aktualnym stanie zdrowia.











