TG (trójglicerydy)

Trójglicerydy – najważniejsze informacje

Co to jest badanie trójglicerydów?

Badanie trójglicerydów (TG) pozwala określić stężenie estrów glicerolu i kwasów tłuszczowych krążących we krwi.

Trójglicerydy trafiają do organizmu z pożywieniem, ale są też wytwarzane przez wątrobę. Są one magazynowane w tkance tłuszczowej, skąd w razie potrzeby energetycznej trafiają do układu krążenia – za ich transport do tkanek i mięśni odpowiadają lipoproteiny VLDL.

Do najważniejszych funkcji trójglicerydów należą:

• magazynowanie energii dla organizmu,
• budowanie tkanki tłuszczowej,
• transportowanie energii do tkanek i mięśni za pośrednictwem VLDL.

Kiedy należy wykonać badanie trójglicerydów? Wskazania

Profilaktyczne badanie profilu lipidowego zaleca się wykonywać od 20 roku życia co 5 lat, a po 50 roku życia – raz w roku.

Częstszej kontroli wymagają osoby w wieku zwiększonego ryzyka sercowo-naczyniowego:

• mężczyźni po 45 roku życia,
• kobiety po 55 roku życia.

Dokładny harmonogram powinien ustalić kardiolog.

Głównym wskazaniem do badania trójglicerydów bywa ocena ryzyka chorób sercowo-naczyniowych (miażdżyca, choroba wieńcowa, udar mózgu). Lekarz może zlecić badanie osobom z grupy podwyższonego ryzyka:

• palącym papierosy,
• prowadzącym niezdrowy styl życia,
• z nadwagą, otyłością, cukrzycą lub nadciśnieniem tętniczym.

Oznaczenie poziomu trójglicerydów wykorzystuje się także w:

• ocenie ryzyka wystąpienia zespołu metabolicznego oraz ostrego zapalenia trzustki,
• śledzeniu postępów w leczeniu zaburzeń gospodarki lipidowej i skuteczności modyfikacji diety,
• diagnostyce schorzeń wątroby, trzustki, niedoczynności tarczycy, a także u osób z rodzinnym obciążeniem chorobami układu krążenia.

Jak przygotować się do badania trójglicerydów?

Prawidłowe przygotowanie do pobrania krwi w celu badania trójglicerydów wpływa na wiarygodność wyniku.

Przed badaniem:

• zachowaj post trwający 12 godzin przed pobraniem krwi,
• w przeddzień badania unikaj tłustych posiłków i wybieraj dietę lekkostrawną,
• zrezygnuj z alkoholu na dzień przed wizytą w placówce,
• unikaj intensywnego wysiłku fizycznego.

Jak przebiega badanie trójglicerydów?

Badanie trójglicerydów polega na pobraniu próbki krwi żylnej, najczęściej z żyły w zgięciu łokciowym. Procedura trwa kilka minut i odbywa się w warunkach ambulatoryjnych, bez konieczności hospitalizacji. Wynik jest dostępny po zalogowaniu do systemu Portal Pacjenta.

Trójglicerydy – jakie są normy laboratoryjne?

Zakres normy trójglicerydów zależy od:

• płci, wieku,
• badanej populacji,
• metody oznaczenia,
• laboratorium.

Poziom trójglicerydów może zmieniać się w ciągu dnia. Dlatego swój wynik zawsze porównuj z normami podanymi przez laboratorium, a interpretację omów z lekarzem.

Jak interpretować wyniki badania trójglicerydów?

Wynik trójglicerydów lekarz specjalista interpretuje razem z pozostałymi parametrami lipidogramu. Odchylenie od normy nie jest równoznaczne z automatycznym rozpoznaniem choroby – ocenę i decyzję o dalszej diagnostyce podejmuje lekarz internista lub kardiolog.

Podwyższone trójglicerydy – przyczyny i postępowanie

Podwyższony poziom trójglicerydów określa się jako hipertriglicerydemię. Stan ten najczęściej przebiega bez wyraźnych objawów, mimo że w organizmie może już dochodzić do niekorzystnych zmian.

Na wzrost stężenia trójglicerydów mogą mieć wpływ:

• czynniki genetyczne,
• insulinooporność i cukrzyca,
• niedoczynność tarczycy oraz choroby nerek,
• niektóre leki,
• niezdrowy styl życia – mała aktywność fizyczna, alkohol, palenie oraz dieta bogata w tłuszcze i cukry proste.

Podwyższony wynik nie zawsze oznacza rozwój choroby – wymaga on jednak konsultacji lekarskiej.

Czym grozi przewlekle podwyższony poziom trójglicerydów?

Nadmiar trójglicerydów we krwi prowadzi do odkładania się blaszek miażdżycowych w ścianach naczyń krwionośnych. Stan ten stopniowo zwęża ich światło i ogranicza przepływ krwi, co zwiększa ryzyko wystąpienia nadciśnienia, choroby wieńcowej, zawału mięśnia sercowego oraz udaru mózgu. Wysokie TG często współwystępują ze stłuszczeniem wątroby i opornością na insulinę, przyspieszając rozwój cukrzycy typu 2.

Dieta na obniżenie trójglicerydów – co jeść, a czego unikać?

Aby skutecznie obniżyć poziom trójglicerydów, warto wprowadzić zmiany w codziennym jadłospisie – zawsze jednak po konsultacji z lekarzem.

Podstawą jest rezygnacja z cukrów prostych (słodyczy, słodzonych napojów, wyrobów cukierniczych) oraz ograniczenie alkoholu.

Warto sięgać po:

• produkty bogate w błonnik (warzywa, pełnoziarniste produkty zbożowe),
• kwasy omega-3, obecne w tłustych rybach morskich (takich jak łosoś czy makrela), orzechach oraz olejach roślinnych.

Niskie trójglicerydy – co mogą oznaczać?

Zbyt niskie stężenie trójglicerydów stwierdza się znacznie rzadziej niż ich podwyższony poziom.

Przyczyną mogą być:

• zaburzenia wchłaniania (np. celiakia),
• nadczynność tarczycy,
• stany niedożywienia i wyniszczenia organizmu.

Niski wynik, podobnie jak podwyższony, wymaga konsultacji z lekarzem.

Jaka jest cena badania trójglicerydów?

Koszt badania trójglicerydów może się różnić w zależności od wybranej placówki medycznej. Aktualną cenę poznasz w cenniku usług.