Co pyli w sierpniu? Najczęstsze alergeny

Alergia na pyłki w sierpniu – czym się charakteryzuje i skąd się bierze?

Alergia na pyłki w sierpniu jest związana głównie z pyleniem roślin późnego lata. Wynika ona z nadmiernej reakcji układu odpornościowego na alergeny obecne w powietrzu.

Organizm osoby uczulonej traktuje pyłki lub zarodniki grzybów jak zagrożenie. W odpowiedzi uruchamia reakcję zapalną, która prowadzi do rozwoju objawów alergii sezonowej.

Jakie mogą być przyczyny alergii w sierpniu?

Sierpniowa alergia na pyłki może wynikać z kilku głównych przyczyn, takich jak:

• sezon pylenia chwastów,
• końcowe pylenie traw w części regionów,
• wysokie stężenie zarodników pleśni,
• indywidualna podatność organizmu.

Jej przebieg zależy od miejsca zamieszkania, pogody, aktualnego stężenia alergenów w powietrzu i tego, jak układ odpornościowy danej osoby reaguje na kontakt z alergenami.

Na nasilenie alergii w sierpniu wpływa także pogoda. Suche, ciepłe i wietrzne dni sprzyjają unoszeniu się pyłków w powietrzu. Z kolei ciepło i wilgoć sprzyjają rozwojowi grzybów pleśniowych oraz większej liczbie ich zarodników.

Warto w tym miejscu podkreślić, że źródłem sierpniowej alergii mogą być zarówno rośliny pylące, jak i miejsca sprzyjające rozwojowi grzybów pleśniowych, takie jak wilgotna roślinność, skoszona trawa, kompost czy gleba.

Znaczenie mają także wspomniane już uwarunkowania organizmu. Alergia rozwija się, gdy układ odpornościowy osoby uczulonej reaguje zbyt silnie na alergeny obecne w powietrzu. Dużą rolę odgrywają predyspozycje genetyczne, wcześniejszy kontakt z alergenami oraz ogólna indywidualna reaktywność błon śluzowych dróg oddechowych.

Wpływ mogą mieć też inne czynniki, takie jak zanieczyszczenie powietrza czy przewlekłe podrażnienie dróg oddechowych.

Zobacz film: Q&A o alergii na pyłki i katarze siennym

Jakie są charakterystyczne objawy alergii na pyłki w sierpniu?

Do najbardziej charakterystycznych objawów alergii na pyłki pod koniec lata zalicza się m.in. wodnisty katar, częste kichanie i uczucie zatkanego nosa.

Powszechne jest także alergiczne zapalenie spojówek, objawiające się pieczeniem, silnym łzawieniem, zaczerwienieniem i obrzękiem powiek. Ze względu na wysokie stężenia zarodników grzybów pleśniowych w sierpniu, mogą pojawić się też objawy ze strony dróg oddechowych, czyli:

• suchy kaszel,
• drapanie w gardle,
• świszczący oddech.

Pacjenci nierzadko skarżą się na ogólne rozbicie, bóle głowy i przewlekłe zmęczenie.

Sprawdź także: Wysypka u dziecka – co robić z tymi krostkami?

Co uczula w sierpniu?

W sierpniu może uczulać bylica pospolita. W tym miesiącu przechodzi ona szczyt swojego kwitnienia. Jej pyłek wykazuje silne właściwości uczulające i należy do częstych przyczyn letniego alergicznego nieżytu nosa w Polsce.

Kolejnym zagrożeniem jest komosa, potocznie zwana lebiodą, a także babka lancetowata i szczaw. Pod koniec sierpnia w powietrzu gwałtownie rośnie stężenie pyłku ambrozji (rośliny o silnych właściwościach alergizujących).

Sierpień to także okres rekordowych stężeń zarodników grzybów mikroskopowych z rodzajów Alternaria oraz Cladosporium. Rozwijają się one masowo w glebie, na obumarłych liściach i w trawach, a parna i gorąca aura sprzyja ich uwalnianiu.

Zajrzyj do: Alergia na kurz – przyczyny, objawy, leczenie

Gdzie sprawdzić aktualny poziom pyłków w sierpniu?

Aby świadomie planować aktywności na świeżym powietrzu i ograniczać ekspozycję na alergeny, warto korzystać ze sprawdzonych, rzetelnych źródeł informacji o aktualnym stężeniu pyłków i zarodników grzybów w powietrzu.

Oficjalne komunikaty Ośrodka Badania Alergenów Środowiskowych (OBAS)

Jednym z głównych źródeł informacji o pyleniu w Polsce są komunikaty publikowane przez Ośrodek Badania Alergenów Środowiskowych. Instytucja ta prowadzi stały monitoring za pomocą specjalistycznych aparatów pomiarowych (pułapek pyłkowych) rozmieszczonych w kilkunastu największych miastach kraju.

Na stronach internetowych i w serwisach partnerskich ośrodka regularnie ukazują się precyzyjne mapy i wykresy przedstawiające aktualne oraz prognozowane stężenie konkretnych pyłków.

Mobilne aplikacje dla alergików

W codziennym życiu wygodnym narzędziem są dedykowane aplikacje na smartfony, które zbierają dane pomiarowe i prezentują je w prostej formie. Wiele z nich ma funkcję spersonalizowanego dzienniczka objawów, w którym użytkownik zaznacza swoje samopoczucie, a aplikacja zestawia te informacje z aktualnym stężeniem alergenów w powietrzu.

Serwisy pogodowe i portale medyczne

Informacje o aktualnym stanie zapylenia są obecnie standardowym elementem wielu popularnych serwisów meteorologicznych i portali o tematyce zdrowotnej. Prognoza dla alergików na sierpień jest tam zazwyczaj prezentowana w formie czytelnej, kilkustopniowej skali (od stężenia niskiego do bardzo wysokiego), często opatrzonej kolorami.

Jak zdiagnozować uczulenie na pyłki roślin w sierpniu?

Podstawą diagnostyki alergii na pyłki jest szczegółowy wywiad lekarski dotyczący czasu występowania objawów i ich związku z okresem pylenia roślin.

Podstawowym narzędziem w rękach alergologa są testy skórne punktowe, które najlepiej wykonać poza sezonem pylenia (jesienią lub zimą). Polegają one na nałożeniu na przedramię kropli roztworów z alergenami i delikatnym nakłuciu naskórka. Jeśli po piętnastu minutach pojawi się bąbel i rumień, wynik może wskazywać na obecność reakcji IgE-zależnej na dany alergen.

Inną metodą jest badanie krwi. Pozwala ono na laboratoryjne oznaczenie stężenia swoistych przeciwciał klasy IgE skierowanych przeciwko konkretnym chwastom lub grzybom pleśniowym.

Na czym polega leczenie alergii w sierpniu?

Współczesne podejście do leczenia alergii opiera się na działaniu dwutorowym: unikaniu kontaktu z alergenem i łagodzeniu objawów.

Profilaktyka polega na śledzeniu komunikatów dla alergików i ograniczaniu przebywania na zewnątrz w okresach wysokiego stężenia pyłków. Warto wyrobić w sobie nawyk brania prysznica i mycia włosów po powrocie do domu, aby usunąć pyłki z ciała i włosów oraz wietrzyć mieszkanie wyłącznie w okresach niższego stężenia alergenów w powietrzu.

Z kolei metodą leczenia przyczynowego jest immunoterapia swoista, czyli odczulanie, która może długotrwale zmniejszyć nasilenie objawów alergii. Proces ten polega na regularnym podawaniu pacjentowi małych, kontrolowanych dawek alergenu w postaci zastrzyków lub preparatów podjęzykowych przez okres kilku lat, aby stopniowo redukować nadwrażliwość organizmu na dany alergen.

Co stosować na uczulenie w sierpniu?

W doraźnej walce z objawami alergii pod koniec lata stosuje się nowoczesne leki przeciwhistaminowe drugiej generacji w tabletkach, zawierające substancje, takie jak:

• bilastyna,
• feksofenadyna,
• cetyryzyna.

Blokują one działanie histaminy, łagodząc katar i świąd, a przy prawidłowym stosowaniu rzadziej powodują senność niż starsze leki przeciwhistaminowe.

Ich wybór najlepiej skonsultować z lekarzem lub farmaceutą.

W przypadku silnej blokady i obrzęku nosa alergolog może zalecić donosowe glikokortykosteroidy, które działają przeciwzapalnie na miejscową śluzówkę. Na pieczenie i łzawienie oczu mogą być pomocne krople przeciwalergiczne oraz regularne stosowanie tak zwanych sztucznych łez, które mechanicznie wypłukują pyłki z worka spojówkowego.

Pomocne bywa także regularne irygowanie nosa roztworami soli fizjologicznej lub soli morskiej. Takie postępowanie również warto omówić z lekarzem lub farmaceutą, aby dobrać preparaty odpowiednie do wieku, nasilenia objawów i ogólnego stanu zdrowia.

Zajrzyj do: Alergia na kota – przyczyny, objawy, metody leczenia

Kiedy warto udać się do lekarza?

Należy niezwłocznie udać się do lekarza, jeśli pojawi się nagła duszność, uciążliwy świszczący oddech, napadowy kaszel uniemożliwiający normalne mówienie lub bolesny ucisk w klatce piersiowej. Są to objawy mogące świadczyć o zajęciu dolnych dróg oddechowych lub zaostrzeniu astmy i wymagają pilnej oceny lekarskiej.

Zgłoszenie się do lekarza rodzinnego lub alergologa  jest wskazane, gdy domowe sposoby i powszechnie dostępne leki bez recepty przestają przynosić ulgę, a objawy utrzymują się przez wiele tygodni.

Nieleczona lub źle kontrolowana alergia może sprzyjać rozwojowi przewlekłego zapalenia zatok oraz zaostrzeniu objawów astmy. 

Treść została przygotowana zgodnie z zasadami Evidence-Based Medicine – medycyny opartej na faktach i wiarygodnych źródłach.