Kiedy warto wykonać lakowanie zębów?

Co to jest lakowanie zębów i na czym polega?

Lakowanie zębów polega na oczyszczeniu i wypełnieniu bruzd zębowych lakiem, który chroni trudno dostępne miejsca przed próchnicą. To ważne, ponieważ bruzdy bywają tak wąskie, że włosie szczoteczki nie dociera do ich dna, a zalegająca płytka sprzyja próchnicy.

Lak:

• spłyca szczeliny w zębie,
• utrudnia zaleganie resztek pokarmowych,
• ogranicza kolonizację bakterii,
• ułatwia codzienne szczotkowanie.

Przed wykonaniem zabiegu stomatolog zawsze ocenia, czy ząb jest zdrowy. Lakować można wyłącznie zęby bez próchnicy.

Co daje lakowanie zębów?

Lakowanie bruzd zębowych działa jak fizyczna osłona. Materiał wypełnia szczeliny i odcina bakteriom dostęp do miejsc, których nie da się dobrze oczyścić szczoteczką. Nieleczona próchnica może prowadzić do bólu, stanu zapalnego, a czasem do leczenia, takiego jak leczenie kanałowe (endodoncja).

Przeczytaj też: Jak przekonać dziecko do wizyty u dentysty? Praktyczne wskazówki

Lakowanie a lakierowanie i fluoryzacja

Lakowanie a lakierowanie zębów to dwie różne procedury. Lakowanie zamyka bruzdy, a lakierowanie, czyli forma fluoryzacji, wzmacnia szkliwo. U wielu pacjentów zabiegi te świetnie się jednak uzupełniają. Z kolei higienizacja zębów usuwa osad i kamień, które zwiększają ryzyko próchnicy.

Kiedy najlepiej wykonać lakowanie bruzd?

Lakowanie najlepiej wykonać jak najszybciej po wyjściu zęba, zanim w bruździe pojawi się próchnica. Warto pamiętać, że pierwsze stałe trzonowce, czyli „szóstki”, wyrzynają się około 6. roku życia.

Lakowanie zębów u dzieci: mleczaki i zęby stałe

Lakowanie zębów u dzieci dotyczy głównie trzonowców i przedtrzonowców. Można lakować także mleczaki, jeśli mają głębokie bruzdy i są zdrowe. Szczególnie ważne jest lakowanie „szóstek”, czyli pierwszych stałych trzonowców.

Lakowanie jedynek natomiast zwykle nie jest potrzebne, bo siekacze nie mają bruzd żujących. Wyjątkiem mogą być anatomiczne zagłębienia w szkliwie.

U najmłodszych pacjentów wsparciem jest stomatologia dziecięca, a kwalifikację do zabiegu może przeprowadzić stomatolog dziecięcy.

Zobacz wideo: Czy u dzieci wykonuje się higienizację zębów?

Lakowanie zębów u dorosłych

W sytuacji, gdy ząb jest zdrowy, ale ma głębokie bruzdy, można rozważyć także lakowanie zębów u dorosłych. Dotyczy to trzonowców, przedtrzonowców i czasem ósemek. Jeśli jest już ubytek, właściwym kierunkiem będzie natomiast stomatologia zachowawcza.

Sprawdź także: Jak rozpoznać zgryz krzyżowy i skutecznie leczyć tę wadę?

Czarne bruzdy na zębach – próchnica czy osad?

Czarne bruzdy na zębach nie zawsze oznaczają próchnicę, ale wymagają kontroli. Mogą być zarówno przebarwieniem lub osadem, jak i początkiem ubytku. Lekarz ocenia ząb wzrokowo, zgłębnikiem, a czasem z użyciem diagnostyki laserowej. Zdrową bruzdę można zalakować, próchnicę trzeba najpierw wyleczyć.

Jak wygląda lakowanie zębów krok po kroku?

Zabieg trwa zwykle kilka minut na jeden ząb i nie wymaga znieczulenia. To dobry zabieg profilaktyczny także podczas wizyty adaptacyjnej, ponieważ jest bezbolesny i prosty.

Lakowanie zębów krok po kroku wygląda następująco:

1. Badanie zęba – lekarz sprawdza, czy ząb jest zdrowy,
2. Oczyszczenie – powierzchnia zęba jest czyszczona szczoteczką i pastą,
3. Przygotowanie szkliwa – ząb jest osuszany i wytrawiany,
4. Aplikacja laku – materiał trafia do bruzd,
5. Naświetlanie lampą – lak twardnieje,
6. Kontrola zgryzu – lekarz sprawdza, czy lak nie przeszkadza przy gryzieniu.

Co to jest poszerzone lakowanie?

Poszerzone lakowanie stosuje się, gdy bruzda jest głęboka, przebarwiona lub trudna do oceny. Lekarz może wówczas bardzo delikatnie oczyścić ją przed założeniem laku. Procedura bywa określana jako PRR, czyli preventive resin restoration.

Czy lakowanie zębów jest szkodliwe?

Lakowanie zębów, wykonywane na zdrowym zębie i z użyciem certyfikowanych materiałów stomatologicznych, nie jest szkodliwe. Zabieg nie wymaga borowania zdrowych tkanek i nie uszkadza szkliwa. Możliwe skutki uboczne lakowania zębów to głównie starcie, ukruszenie lub utrata szczelności laku po czasie – właśnie dlatego lak należy kontrolować podczas kolejnych przeglądów dentystycznych.

Ile kosztuje lakowanie zębów u dzieci i dorosłych?

Cena lakowania zębów prywatnie wynosi zwykle od kilkudziesięciu do około 200 zł za jeden ząb. Koszt zależy od wybranej placówki, materiału i liczby zębów do zalakowania.

W ramach NFZ dzieci i młodzież mają prawo m.in. do zabezpieczenia bruzd pierwszych trzonowców stałych raz do ukończenia 8. roku życia oraz drugich trzonowców stałych raz do ukończenia 14. roku życia.

Lakowanie zębów przed i po – jak dbać o lak?

Po lakowaniu można zwykle od razu wrócić do normalnych aktywności. Jeśli materiał przeszkadza przy gryzieniu, trzeba zgłosić się na korektę.

Aby lak służył jak najdłużej:

• zgłaszaj się na przegląd co 6 miesięcy,
• sprawdzaj szczelność laku u dentysty,
• myj zęby 2 razy dziennie pastą z fluorem,
• ogranicz słodkie przekąski i napoje,
• stosuj nitkę lub szczoteczki międzyzębowe.

Jeśli dziecko nosi aparat, ortodonta może podpowiedzieć, jak czyścić trudniej dostępne miejsca.

Zobacz również: Skąd biorą się przebarwienia po aparacie ortodontycznym? Jak je zlikwidować?

Lakowanie zębów – podsumowanie

Lakowanie zębów to krótki, bezbolesny zabieg profilaktyczny, który zabezpiecza bruzdy zębów trzonowych i przedtrzonowych. Najlepiej wykonać go niedługo po wyjściu zęba, zanim pojawi się próchnica.

Zabieg jest szczególnie ważny u dzieci, zwłaszcza przy pierwszych stałych „szóstkach”, ale może pomóc także dorosłym. Warunek jest jeden: lakować można tylko zdrowe zęby. 

Uwaga: Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem, lekarzem dentystą ani farmaceutą.

Treść została przygotowana zgodnie z zasadami Evidence-Based Medicine – medycyny opartej na faktach i wiarygodnych źródłach.