Samoopieka a dzienniczek zdrowia

Samoopieka jest ważnym elementem dbania o zdrowie. Nabiera szczególnej mocy, kiedy staje się codzienną praktyką. Dbając o siebie regularnie, nie czekasz na moment choroby. Zmniejszasz ryzyko wystąpienia problemów zdrowotnych dzięki profilaktyce, zdrowym nawykom i uważności na sygnały ciała. Dzienniczek zdrowia umożliwia Ci monitorowanie samopoczucia i porządkowanie obserwacji. Codzienna ocena samopoczucia w skali od 1 do 10, notowanie istotnych objawów i pomiarów domowych badań, pozwala zauważać wzorce, łączyć fakty oraz rozmawiać z lekarzem na podstawie zgromadzonych konkretów.

Dzienniczek zdrowia porządkuje istotne obszary samokontroli: aktywność fizyczną, żywienie, stres, regenerację i sen oraz przyjmowane leki.

Jak zacząć prowadzić dziennik zdrowia?

Zacznij od opisu swojego samopoczucia, bo to pierwsza sekcja do uzupełnienia w dzienniku zdrowia. W tabeli umieść datę, ocenę samopoczucia oraz opis ewentualnych objawów i czynników, które na Ciebie oddziałują (np. sytuacje stresowe).

Krótkotrwały stres jest naturalną reakcją organizmu. Problemem staje się stres długotrwały, który może wpływać zarówno na zdrowie psychiczne, jak i fizyczne. Regularne zapisy samopoczucia pomagają szybciej zauważyć, kiedy napięcie zaczyna się utrzymywać zbyt długo.

Uwaga! Staraj się oceniać swoje samopoczucie w dzienniku zdrowia każdego dnia. Podobna zasada obowiązuje w przypadku prowadzenia notatek po wizytach lekarskich – tutaj nie codziennie, ale zgodnie z terminarzem wizyt lekarskich – zarówno tych w placówce, jak i zdalnych konsultacji.

Kiedy już masz pierwsze dane dotyczące samopoczucia, wykorzystaj kilka praktycznych wskazówek z dzienniczka, które ułatwią Ci zredukowanie uczucia stresu i zdenerwowania. Możesz liczyć od 1 do 100 w celu wyciszenia, zastosować metodę 5-4-3-2-1 albo wprowadzić do codzienności tzw. dziennik myśli.

Czy wiesz, że...?

Czasem wystarczy zaledwie 10 minut aktywności fizycznej dziennie (w formie jogi, szybkiego spaceru lub biegania), aby poprawić sobie nastrój.

ilustracje z dzienniczka-04.svg

Dziennik pomiaru ciśnienia

Mierząc ciśnienie w domu w stałych warunkach (po 3–5 minutach odpoczynku, bez kawy, jedzenia, papierosów i wysiłku na 30 minut przed pomiarem), a następnie zapisując wynik, tętno i samopoczucie, łatwiej wychwycić powtarzalne tendencje i rzetelnie omówić je z lekarzem.

Pomiar wykonuj rano i wieczorem przed przyjęciem leków:

  • Ciśnienie tętnicze mierz 2 razy z rzędu,
    każdorazowo z minutową przerwą.
  • Nie zakładaj mankietu ciśnieniomierza na ubranie.
  • Podczas badania ciśnienia usiądź prosto z podpartymi plecami.
  • Stopy zawsze trzymaj na podłodze aż do zakończenia pomiaru.
  • W czasie badania ciśnienia przedramię powinno być oparte o blat stołu na wysokości serca.

Gdy zbliża się wizyta lekarska, regularnie notuj pomiar ciśnienia przez 7 dni (2 razy dziennie, po 2 pomiary). Twoje zapiski mogą być cenną informacją dla lekarza.

Czy wiesz, że...?

Czynniki ryzyka związane z rozwojem cukrzycy typu 2 u człowieka to przede wszystkim niski poziom aktywności fizycznej, przebyta cukrzyca ciążowa, choroby układu krążeniowo-naczyniowego czy widoczna nadwaga (pomiar BMI powyżej 25 kg/m2).

ilustracje z dzienniczka-05.svg

Dziennik pomiaru cukru

Utrzymywanie odpowiedniego poziomu glukozy we krwi to podstawa, szczególnie wśród osób chorujących na cukrzycę. Gotowa tabela pomiarów cukru do druku zawiera 4 informacje: data pomiaru, wynik na czczo, wynik po posiłku, opis samopoczucia. Krok po kroku:

  • Zmierz poziom cukru glukometrem o stałej porze, np. rano na czczo lub po posiłku.
  • Wpisz wartość do dzienniczka razem z datą i godziną pomiaru.
  • Zaznacz, czy pomiar był na czczo, po jedzeniu, po wysiłku lub w nietypowej sytuacji.
  • Krótko opisz, jak się czujesz – brak objawów, osłabienie, senność, zawroty głowy.

Wyniki powyżej 99 mg/dL na czczo lub powyżej 140 mg/dL po posiłku warto omówić z lekarzem, pokazując zapisane pomiary.

ilustracje z dzienniczka-07.svg

Dziennik diety

Standardowa tabela pomiarowa w dzienniczku żywienia ma pozycje: data pomiaru, wzrost, waga i BMI. Te dane wystarczą, aby zacząć skrupulatne kontrolowanie swojego stanu zdrowia w odniesieniu do nawyków żywieniowych.

Skorzystaj z kalkulatora BMI

Chcesz skrupulatnie prowadzić dzienniczek żywieniowy? Zrób to dobrze krok po kroku:

  • Ustal, po co go prowadzisz i wpisz swoje zalecenia.
  • Zapisuj każdy posiłek od razu po jedzeniu, razem z godziną i krótką informacją, co dokładnie było na talerzu.
  • Notuj też napoje i „drobne przekąski”, bo one często robią największą różnicę w bilansie dnia.
  • Dopisuj 1-2 słowa w „Uwagi”, jeśli dzień był nietypowy, np. stres, mało snu, więcej ruchu.
  • Raz w tygodniu porównaj zapiski z listą „warto jeść więcej” i „warto jeść mniej”, żeby zobaczyć, co powtarza się najczęściej.
  • Na koniec wybierz jedną małą zmianę na kolejny tydzień i dopisz ją do zaleceń, żeby łatwiej było trzymać kierunek.

Warto też skonsultować się z dietetykiem i wszelkie istotne informacje zawrzeć w dzienniczku zdrowia, np. zalecenia dietetyczne, własne uwagi. 

ilustracje z dzienniczka-06.svg

Indywidualny dzienniczek przyjmowania leków

Regularne przyjmowanie leków wymaga porządku i precyzji. Indywidualny dziennik leków może pomóc Ci utrzymać stały rytm farmakoterapii i ograniczyć ryzyko pomyłek, np. przyjęcia podwójnej dawki leku w ciągu dnia.

Dane, które warto zapisywać w dzienniku przyjmowania leków:

  • nazwa leku;
  • dawka;
  • częstotliwość podawania;
  • okres stosowania (od kiedy);
  • uwagi, np. nietypowe dawkowanie, pominięta dawka, złe samopoczucie po przyjęciu leku.

Pobierz kompletny dzienniczek zdrowia!

Zapisuj pomiary ciśnienia i cukru, kontroluj dietę, wagę i regularność przyjmowania leków.  Systematyczne notatki pozwolą Ci zbudować dobre nawyki.  

dokument check-01.png